ხელგაშლილაჲ
TürkçeEnglishქართული
Imerkhevi
← ყველა სიმღერა

ცეკვა და დღესასწაული

ხელგაშლილაჲ

მანდილებით შესრულებული ცეკვა, აგარაში ჩაწერილი მოკლე ლექსი და სხვადასხვა შესრულებაში დაცული სახელი.

ტექსტი და თარგმანი

სიმღერის შესახებ

ხელგაშლილა ცეკვის სახელიცაა და სასიმღერო თუ საკრავიერი შესრულების სახელიც. შიოშვილი მანდილების ტრადიციას აღწერს და 2009 წელს აგარაში მესუთ ქოჯასგან ჩაწერილ ოთხსტრიქონიან ლექსს აქვეყნებს. ქვემოთ სწორედ ეს მოკლე ტექსტია მოცემული და არა ინტერნეტში გავრცელებული სტროფების ნაერთი.

მუსიკალური ტრადიციაც იცვლება. კრავეიშვილის 2018 წლის დისერტაციაში ჩამოთვლილია იოსებ სტურუას ფილმიდან აღებული, აკორდეონის თანხლებით შესრულებული ნიმუში, სოლისტი — იმერ ზუმბაძე (აუდიოდანართი 64). 2025 წლის წიგნში ცალკეა აღრიცხული ერდოღან ავჯის მიერ 2022 წელს ბაძგირეთში შესრულებული ხელგაშლილა (აუდიოდანართი 135). ეს სხვადასხვა ჩანაწერია.

ბაძგირეთის 2005 წლის მარიაობის შესახებ სათემო ცნობაში ფესტივალზე შესრულებული Helgaşlila-ს სიტყვები უღურ იმერ თანიანს მიეწერება. ტრადიციული ცეკვის სახელი არ ნიშნავს, რომ მასთან დაკავშირებული ყველა სტრიქონი ძველი და ანონიმურია. ქვემოთ აგარის ტექსტი დამოუკიდებელ დოკუმენტირებულ ვერსიადაა წარმოდგენილი.

ჩანაწერები

ეს ჩანაწერი წერილობით წყაროს აღწერს. შესაბამისი მოსასმენი ჩანაწერი ჯერ არ არის მიბმული.

ტექსტი და თარგმანი

შიოშვილის (2016) 56-ე გვერდზე დაბეჭდილი ოთხსტრიქონიანი ტექსტი სრულად; ჩაწერილია აგარაში 2009 წელს. შენარჩუნებულია დიალექტური ფორმები, მათ შორის ჲ და „სამა“. ინგლისური და თურქული ვერსიები მნიშვნელობის სარედაქციო თარგმანებია და არა სამღერი ადაპტაციები. ამ ზუსტი ტექსტის შესაბამისი აუდიო ჯერ არ არის მიბმული.

ქვემოთ ქართული ტექსტია; პარალელური თარგმანისთვის ზემოთ აირჩიეთ ინგლისური ან თურქული.

ქართული დედანი
1

ხელგაშლილაჲ გაშლილა,
სამა არ დაგიშლია;
გოგო, რავაჲ გიხდება
სამა და ხელგაშლილაჲ!

წყაროები და მონაწილეები

  1. Tina Shioshvili, Shavshuri Folklori (2016) — p. 56; related text no. 68 on p. 243
  2. Giorgi Kraveishvili, dissertation (2018) — Shavsheti discussion; audio appendix 64
  3. Kraveishvili, Alimbarashvili & Damchidze (2025) — p. 165; audio appendix 135 (Erdoğan Avcı, Badzgireti, 2022)
  4. Badzgireti Marioba festival report (2005), Chveneburi.NET — Modern performance and lyric credit

აუდიოდანართის ნომრები კვლევით გამოცემებში აღრიცხულ ჩანაწერებს აღნიშნავს და არა ამ გვერდზე მიმაგრებულ მოსასმენ ფაილებს. სასურველი YouTube შესრულების დამატება მოგვიანებით ამავე ჩანაწერშია შესაძლებელი.